woWolof

Faram-fàcce gu leer ci ni ñuy jëfandikoo butéelu gin

Jul 15, 2025

Bayil ab bataaxal

Gin bimu nekkee benn ci alkol yi gëna siiw ci àdduna bi, defarum emballage bi du yam ci taar rek, waaye dafay wane ni mën nañu ko jëfandikoo ak wóor. Soo jëfandikoo butéelu gin ci anam wu jaar yoon, loolu du yam ci yokk njariñu jëfandikukat bi, waaye dina moytu yàqu-yàqu ak risk yi ci mëna juddoo. Muy leeral bu baax ni ñuy ubbee, sotti, denc ak setal butéelu gin ngir jàppale jëfandikukat yi ñu gëna am bànneexu ci vin bu yàgg bii.

 

Xeetu ubbite

Butéelu gin dañu koy faral di tëj ak kap bi am vis wala butoŋu weer. Sooy ubbi butéel, fexeel butéel bi bamu waw ngir moytu musiba yi bawoo ci gliise. Sudee vis la, tëyeel butéel bi bu baax nga jëfandikoo beneen loxo bi nga wëlbati ko ci wàllu montuer bi bamu jeex. Sudee butoŋu weer la, jàppal butéel bi ak butoŋu bi, yëngal ko ndànk ba noppi nga yëngal ko. Sudee butoŋ bi dafa tëju, mën nga jëfandikoo tir-bouchon ngir jàppale ko, waaye moytu ko dooleel lu ëpp ba tax butoŋ bi dagg.

 

Xam-xam ci sotti

Sooy sotti, dañu lay digal nga yëngal butéel bi ci angle bu mat 45 degre suko defee vin bi di dugg ndànk ci biir kaasu vin bi ngir moytu di féey. Gin dañu koy faral di jëfandikoo ci njaxas wala ci neat, kon dafay baax lool nga saytu bariwaayu vin bi ngay sotti. Sudee dañu koy jëfandikoo ngir naan bu baax, dañu lay digal nga sotti 30 ba 50 ml saa yu nekk; Sudee dañu koy jëfandikoo ci njaxas, danga wara méngale limu am ak rëset bi. Ginaaw boo sotti, mën nga wëlbati gémmiñu butéel bi ndànk ngir moytu vin bi des di tuuru.

 

Tegtal yi ci dencukaay

Butéelu gin yiñ ubbiwul dañu leen wara denc ci barab bu sedd, bu lëndëm, fu tàngoor wi gëna tar wala naaj wu bari ngir cafka vin bi baña yàqu. Ginaaw ñu ko ubbee, dañu lay digal nga naan ko ci diir bu weesuwul 6 ba 12 weer, ndax alkol bi dafay dem ndànk ba noppi indi jafe-jafe ci neexaay bi. Sooy denc, mën nga tëj butéel bi ngir mu baña laal ngelaw li, ba noppi yeexal oxidation bi.

 

Setal ak Toppatoo

Suñu ko jëfandikoo ba noppi, dañu wara raxas buteel bi ci saa si ngir moytu vin bu des buy tax etiket bi daanu wala ay rëdd ci buteel bi. Soo bëggee rësikle wala jëfandikoowaat butéel bi, danga wara njëkka sangu biir bi ak ndox mu nugg ba noppi nga jël mbàjj mu nooy fomp ko. Moytul xoosu butéel bi ak lu dëgër ngir moytu yàq weer wi wala etiket bi.

Soo xamee ni ñuy jëfandikoo butéelu gin ci anam wu jaar yoon, loolu du yam ci yokk neexaayu naan gi, waaye dina yokk àppu vin bi. Mën na nekk ngir dajale ci kër wala ngir jaay, tegtal yii mën nañu jàppale jëfandikukat yi ñu gëna am bànneexu ci taaru gin bi amul fenn.

Yonnee nga laaj